“Lezen? Nee, daar heb ik geen zin in.”
Voor veel ouders is het een herkenbare uitspraak. Je koopt leuke kinderboeken, zet ze netjes op de plank en probeert regelmatig samen te lezen. Maar zodra het boek tevoorschijn komt, is er ineens van alles interessanter: speelgoed, televisie, een tablet of zelfs het opruimen van de kamer.
Toch betekent een kind dat niet graag leest niet automatisch dat het niet van verhalen houdt. Vaak ligt het probleem ergens anders. Misschien sluit een boek niet goed aan bij de interesses van je kind, is het verhaal te moeilijk of voelt lezen vooral als iets wat moet.
Gelukkig kun je lezen op verschillende manieren weer leuk maken.
1. Zoek eerst uit wat je kind interessant vindt
Het ene kind is gek op dinosaurussen, het andere op dieren, voetbal, prinsessen, ruimtevaart of spannende avonturen.
Een boek hoeft niet alleen maar “een goed kinderboek” te zijn. Het moet vooral een verhaal zijn waar je kind nieuwsgierig naar wordt.
Vraag bijvoorbeeld:
· “Als jij morgen op avontuur mocht gaan, waar zou je naartoe gaan?”
· “Welke dieren vind jij het leukst?”
· “Wat zou je graag eens meemaken?”
· “Wie zou jouw beste vriend zijn in een spannend verhaal?”
De antwoorden kunnen je veel vertellen over welk soort boeken waarschijnlijk aanspreken.
2. Laat je kind zelf kiezen
Kinderen vinden het vaak leuker om te lezen wanneer ze het gevoel hebben dat ze zelf iets te zeggen hebben.
Laat je kind daarom regelmatig zelf een boek uitkiezen. Ook als jij misschien liever een ander verhaal zou voorlezen.
Een boek over dinosaurussen? Prima.
Hetzelfde boek voor de vijfde keer? Ook prima.
Een verhaal dat jij zelf niet bijzonder interessant vindt? Dat mag.
Het belangrijkste is dat lezen een positieve ervaring blijft.
3. Maak van lezen geen wedstrijd
“Je moet nog tien minuten lezen.”
“Je moet dit hoofdstuk afmaken.”
“Je hebt vandaag nog helemaal niet gelezen.”
Hoewel deze opmerkingen goed bedoeld zijn, kan lezen daardoor snel voelen als een verplichting.
Probeer daarom de nadruk te leggen op het verhaal in plaats van op de hoeveelheid pagina’s.
Een kwartier enthousiast luisteren of lezen kan waardevoller zijn dan een half uur waarbij je kind voortdurend op de klok kijkt.
4. Lees samen
Lezen hoeft niet altijd te betekenen dat je kind alleen met een boek op de bank zit.
Juist samen lezen kan een mooie manier zijn om het leuk te maken.
Lees om de beurt een stukje. Stel vragen over het verhaal. Lach samen om een grappige situatie. Vraag wat je kind denkt dat er op de volgende pagina gaat gebeuren.
Zo wordt een boek niet alleen iets om te lezen, maar ook iets om samen te beleven.
5. Maak het verhaal persoonlijk
Een verhaal wordt vaak extra interessant wanneer een kind zichzelf erin herkent.
Stel je voor dat de hoofdpersoon niet zomaar een onbekend personage is, maar je eigen kind.
De hoofdpersoon heeft dezelfde naam. Ziet eruit zoals je kind. Beleeft een spannend avontuur en moet onderweg belangrijke keuzes maken.
Dat kan een heel andere betrokkenheid bij een verhaal creëren.
Bij een gepersonaliseerd kinderboek kun je een verhaal bijvoorbeeld laten maken met de naam en foto van je kind. Bij Booklydoo kunnen zelfs meerdere personen aan één verhaal worden toegevoegd, zodat bijvoorbeeld broertjes, zusjes of vriendjes samen een avontuur beleven.
6. Gebruik verhalen voor momenten uit het dagelijks leven
Boeken hoeven niet alleen over fantasiewerelden te gaan.
Een verhaal kan ook aansluiten bij iets wat je kind op dit moment meemaakt.
Denk aan:
· de eerste schooldag;
· een nieuwe hobby;
· een vakantie;
· een logeerpartijtje;
· een nieuw huisdier;
· een verhuizing;
· een broertje of zusje;
· een spannend avontuur.
Wanneer een kind iets uit een verhaal herkent uit zijn of haar eigen leven, kan het verhaal extra betekenis krijgen.
7. Maak van bedtijd een rustig leesmoment
Voor veel gezinnen is de avond een ideaal moment om samen te lezen.
Niet omdat je kind per se nog een bepaald aantal pagina’s moet halen, maar omdat het een rustig moment aan het einde van de dag kan zijn.
Leg telefoons en tablets even weg, kruip samen op de bank of in bed en maak van het verhaal een vast onderdeel van de avond.
Een terugkerend ritueel kan ervoor zorgen dat lezen vanzelf onderdeel wordt van de dag.
8. Probeer verschillende soorten verhalen
Misschien houdt je kind simpelweg niet van het soort boeken dat jullie tot nu toe hebben geprobeerd.
Probeer daarom verschillende genres en onderwerpen.
Denk aan:
Avontuur – spannende ontdekkingen en onverwachte gebeurtenissen.
Dieren – van huisdieren tot wilde dieren en fantastische wezens.
Educatieve verhalen – bijvoorbeeld over de ruimte, cijfers, de natuur of tijd.
Fantasie – draken, magie, sprookjes en andere werelden.
Dagelijkse avonturen – herkenbare gebeurtenissen uit het leven van een kind.
Er bestaat niet één soort boek die voor ieder kind werkt.
9. Geef lezen weer iets bijzonders
Misschien is het grootste verschil wel dat lezen niet altijd als “lezen” hoeft te voelen.
Maak er een moment van.
Pak samen een dekentje. Zet een nachtlampje aan. Kies iets lekkers. Laat je kind het verhaal uitkiezen.
Of maak samen een verhaal waarin je kind zelf de hoofdrol speelt.
Dat laatste kan bijzonder goed werken voor kinderen die normaal gesproken weinig interesse hebben in boeken. Een gepersonaliseerd kinderboek kan namelijk een combinatie zijn van iets vertrouwds en iets nieuws: je kind herkent zichzelf, maar krijgt tegelijkertijd een compleet nieuw avontuur voorgeschoteld.
Lezen hoeft niet meteen perfect te gaan
Als je kind momenteel niet graag leest, hoef je niet meteen te proberen daar een enorme verandering in te maken.
Begin klein.
Een paar pagina’s. Een kort verhaal. Samen lezen. Een onderwerp dat je kind geweldig vindt.
En vooral: probeer nieuwsgierigheid belangrijker te maken dan prestaties.
Want uiteindelijk wil je niet alleen dat een kind leert lezen. Je wilt dat een kind ontdekt dat verhalen leuk kunnen zijn.
Misschien is het probleem niet lezen, maar het juiste verhaal
Ieder kind is anders. Het ene kind kan uren verdwijnen in een boek over dieren, terwijl een ander pas enthousiast wordt wanneer het verhaal over een ruimteschip of een groot avontuur gaat.
En soms helpt het wanneer een kind zichzelf letterlijk terugziet in het verhaal.
Bij Booklydoo kun je een gepersonaliseerd kinderboek maken waarin je kind de hoofdrol speelt. Je kiest een thema, voegt een foto en naam toe en de AI maakt vervolgens een persoonlijk verhaal met bijpassende illustraties. Je kunt de digitale versie eerst bekijken en aanpassen voordat je eventueel een hardcover laat maken.
Misschien is dat precies het zetje dat nodig is om van “Ik wil niet lezen” weer “Nog één verhaaltje!” te maken.
Want het leukste boek is misschien wel het boek waarin je jezelf terugvindt.